09-01-08

Brongebieden warmen op

Zoals ik hier al eerder heb geschreven: een vervelend gevolg van de huidige westcirculatie, is dat onze "brongebieden" voor winterkou opwarmen. Dat is goed te zien op de onderstaande kaarten.

De bovenste van de drie kaarten toont de gemiddelde temperatuur voor de eerstkomende week. De lichtblauwe kleur is niet de vorstgrens overdag, maar wel het gebied waar de gemiddelde temperatuur over deze periode tussen 0° en -5° ligt. Ter vergelijking: tijdens het afgelopen inversie-wintertje rond half december, zou Vlaanderen op dit kaartje lichtblauw gekleurd zijn. Nu zien we dat dit gebied is opgeschoven tot in Rusland.

Het middelste kaartje toont de gemiddelde verwachte temperatuur voor de week daarna. Aangezien dit kaartje gebaseerd is op de operationele berekening van één enkele GFS-run (in dit geval GFS0812), is het met een korreltje zout te nemen. Als die verwachting zou uitkomen, zien we de winter nog verder naar het oosten wegtrekken.

Het onderste kaartje slaat opnieuw op de eerste week en toont duidelijk het probleem voor de winterliefhebber. In de rode gebieden is het te warm voor de tijd van het jaar, in de blauwe te koud. Hoe feller de kleur, hoe groter de afwijking. De meest rode gebieden zijn precies die regio's waar tijdens felle vorstperiodes de aangevoerde lucht vandaan moet komen: Scandinavië en Noordwest-Rusland. Dat zit voorlopig dus niet goed. Kouder dan normaal is het vooral in Turkije en rond de Kaspische Zee.

Er moet dus structureel heel wat veranderen om de winter tot bij ons te krijgen. Het is uitkijken naar de eerste aanwijzingen dat dit ook zou gebeuren. Voorlopig zijn die er nog niet, maar de winter is nog lang.

 

bongebieden

 

Bron: wxmaps.com 

00:00 Gepost door Gert in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) | Tags: weer, weerbericht, winter, winterverwachting |  Facebook |

07-01-08

Westcirculatie in het kwadraat

Er is de komende tien dagen geen ontkomen aan de westcirculatie. Tussen het hogedrukgebied van de Azoren en depressies op de noordelijke Atlantische Oceaan, wordt onophoudelijk zachte oceaanlucht naar onze streken gestuurd. Meestal gaat het om maritiem polaire lucht. Anders dan de naam laat vermoeden, komt deze luchtmassa niet van de noordpool, maar van het gebied op de Atlantische Oceaan tussen 40° noorderbreedte (dus zuidelijker dan België!) en de poolcirkel. Meteen weten we welke temperaturen we de hele periode mogen verwachten: vrij zacht, maar geen uitzonderlijk hoge temperaturen voor de tijd van het jaar. Voor dat laatste hebben we een strakke zuidelijke stroming nodig waarbij maritiem tropische lucht wordt aangevoerd. Die is afkomstig uit het gebied ten zuiden van de veertigste breedtegraad.

Donderdag en vrijdag lijken de zachtste dagen te gaan worden, met maxima tot een graad of tien. Het waait dan ook hard en vooral op vrijdag valt een hele plens regen. De dagen daarna daalt de temperatuur tot iets boven de 5 graden  overdag en iets onder de 5 graden 's nachts. De kans op nachtvorst is klein. Het vrij zachte en wisselvallige weer lijkt ook aan te houden op zijn minst tot en met het weekend van 20 januari. De winter is te ver weggedrongen om onverwachts toe te slaan.

23:26 Gepost door Gert in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) | Tags: winterverwachting, weer, weerbericht, winter |  Facebook |

05-01-08

Minuscule kans lijkt verkeken

De minuscule kans voor de winter die er gisteren nog even leek te zijn, is alweer deskundig van de verwachtingskaarten geveegd. Er is niet één model dat nog zinspeelt op winterse ontwikkelingen de komende tien dagen. Volgens de vijftiendaagse EPS-verwachting van ECMWF0512 is er zo'n 5 (vijf) procent kans op winterweer tegen het einde van de verwachtingsperiode. Dat betekent nog niet dat we meteen de hele winter moeten afschrijven, maar ondertussen gaat een groot deel van de mooie wintermaand januari verloren voor de winterliefhebber. Vanaf de tweede helft van januari wint de zon sterk aan kracht, zodat de kans op een stevig inversie-wintertje, zoals dat van vlak voor Kerstmis, snel kleiner wordt.

Ook zorgwekkend de komende tien dagen, is dat depressies de zachte lucht tot ver in Europa blazen. We moeten dus voorlopig er niet te veel op rekenen dat zuidelijk doortrekkende depressies ons op slag winterweer kunnen brengen, zoals bijvoorbeeld op Oudejaarsdag 1978. Daarvoor is een koude-reservoir vlak in de buurt noodzakelijk en dat is er momenteel niet. De winter zal volledig opnieuw moeten beginnen, maar lijkt dat voorlopig nog niet van plan.

Op de heel korte termijn kan het noorden van Nederland overmorgen maandag misschien tijdelijk wat sneeuw verwachten, bij de doortocht van een depressie waarvan de kern volgens een aantal modellen over Nederland zou trekken. Voor Vlaanderen is sneeuw zo goed als uitgesloten. Er zou wel een flinke wind kunnen komen te staan. GFS en Hirlam sluiten stormweer boven de Lage Landen op maandag niet uit. Bij die modellen blijft de kern van de depressie te noorden van Nederland. In dat geval sneeuwt het ook daar niet.

23:29 Gepost door Gert in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) | Tags: weerbericht, winter, winterverwachting, weer |  Facebook |

04-01-08

Minuscule opening voor de winter?

Een eerste blik op de weerkaarten deze middag na een weekje vakantie, was vrij ontluisterend.  Geen enkele operationele berekening liet ruimte voor een winterse ontwikkeling en de ensembles van deze ochtend waren ronduit bedroevend. De tekst voor deze eerste ijsverwachting-bijdrage van 2008 begon zich al te vormen: in de verste verte geen winter in zicht.

Opnieuw blijkt een momentopname altijd gevaarlijk. De operationele berekening van ECMWF0412 laat op termijn wel degelijk ruimte voor een winterse ontwikkeling. Daarvoor moeten we eerst misschien de huidige situatie beschrijven: een krachtig hogedrukgebied, met vandaag een kerndruk van 1060 hPa (!)  ligt boven noord-west Rusland. Depressies kunnen doordringen tot boven West-Europa, maar lopen zich dan te pletter tegen dit bastion. In die situatie lijkt weinig verandering te komen tot en met dinsdag. Vanaf de termijn van +120 uur begint dit hogedrukgebied te verzwakken en zich terug te trekken naar het oosten. Depressies kunnen dieper Europa intrekken, maar tegelijk verschijnt (volgens ECMWF0412) een nieuwe speler op de kaart: een hogedrukgebied ten noordoosten van Spitsbergen. Dat verplaatst zich tegen het volgend weekend naar de omgeving van Scandinavië en nog later zelfs richting Groenland. Daardoor zou de stroming bij ons weer continentaal worden. Toch wordt het niet meteen koud, want de eerder genoemde depressies hebben eerst zachte lucht heel Europa ingeblazen. Maar als die synoptische situatie lang genoeg zou aanhouden, wordt het uiteindelijk vanzelf koud.

Dit alles leidt tot de conclusie dat de situatie misschien iets minder hopeloos is dan je op het eerste gezicht zou verwachten. "Iets minder hopeloos", want de EPS-pluim van de 2 meter-temperatuur ziet er allesbehalve koud uit en van de 20 leden van het ensemble van het Amerikaanse GFS-model is er niet één dat de visie van de operationele ECMWF0412-berekening steunt. Ook de operationele ECMWF0400-run verschilt dag en nacht van zijn opvolger 12 uur later. De kans op een winterse episode de komende tien dagen blijft dus tot nader order heel erg klein.

Een paar beelden ter illustratie. De operiationele EC0400 zag nog nergens winterse ontwikkelingen. Volgende zondag staat er een stevige zuidwestelijke stroming boven ons land.

 

verschil

 

 Twaalf uur later berekent ECMWF0412 een heel andere situatie voor diezelfde zondag. Waar in de vorige run nog een depressie lag in de buurt van Scandinavië, ligt nu een krachtig hogedrukgebied. In onze omgeving is de stroming daardoor continentaal, zonder dat het al echt koud wordt. Maar deze kaart bied (in tegenstelling tot de kaart hierboven) wel perspectieven op winterweer. Een optie die overigens weinig bijval krijgt in de ensembles (zie helemaal onderaan).

 

verschil1

verschil4

Bron kaarten: www.meteociel.fr, bron pluim: www.knmi.nl.

 

23:22 Gepost door Gert in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) | Tags: weer, weerbericht, winter, winterverwachting |  Facebook |

30-12-07

Een weekje vakantie

De ijsverwachting knijpt er een weekje tussenuit voor een welverdiende vakantie. De volgende bijdrage verschijnt op vrijdag 4 januari. Een prettige oudejaarsavond en gelukkig nieuwjaar toegewenst!

15:30 Gepost door Gert in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) |  Facebook |

27-12-07

Tijdelijk weer wat kouder

Waarschijnlijk wordt het vanaf maandag tijdelijk weer wat kouder. Een echt diepwinterse periode zit er niet aan te komen. Dat is de conclusie na een rondje "weermodellen kijken" deze avond. De uitgangssituatie was veelbelovend, maar het uiteindelijke resultaat ziet er vrij pover uit.

De blokkade die zich komend weekend begint te vormen, vestigt zich te ver naar het oosten en zakt snel weg naar het zuiden. Daarna komt opnieuw een stevige westelijke stroming op gang die de winter duizenden kilometers ver naar het oosten blaast. Toegegeven: er is nog enige onzekerheid, maar de grote lijnen zijn stilaan wel duidelijk. Over de vorming van de blokkade zelf heerst nog enige onzekerheid, maar over de afloop bestaat in de ensembles wél een grote eensgezindheid. Zowel bij GFS27 als bij ECMWF27 zien we geen enkel scenario dat de winter voor lange tijd in het zadel houdt.

Wat kunnen we dan wel verwachten? Tot en met zondag grijs, winderig en vrij zacht weer, met af en toe wat lichte regen. Vanaf de nacht van zondag op maandag kans op wat lichte vorst tijdens de nacht en droger. Maxima op maandag nog rond een graad of 5, vanaf dinsdag wat lager. De rest van de week 's nachts meest lichte vorst, een kleine kans op matige vorst. Wellicht kan zich opnieuw wat ijs vormen, maar het ziet er niet naar uit dat de ijsvloer dik genoeg wordt voor wat schaatsvertier. Het blijft meest droog. Vanaf volgend weekend een grote kans op oplopende temperaturen, met eventueel wat winterse neerslag in de overgang van het relatief koude naar het zachtere weer. Al bij al een wat mindere versie van de vorige winterse periode.

Er blijft nog wat onzekerheid: er is zo'n twintig procent kans dat van dit licht winterse intermezzo vanaf maandag helemaal niets in huis komt. De kans dat de winterse periode toch feller uitpakt dan voorzien, lijkt heel klein.

 

15daagse2712

De 15-daagse EPS-pluim voor De Bilt (bron: KNMI) toont duidelijk de vrij grote kans op een licht winterse periode, die maar tijdelijk van aard is.  Merk ook op dat de lichte vorst volgende werkweek nog geen uitgemaakte zaak is. Een twintig procent van de leden wil van geen vorst weten. Rond volgend weekend is er een kleine kans op wat winterse neerslag.

 

De ijsverwachting knijpt er een weekje tussenuit voor vakantie. De volgende bijdrage verschijnt op vrijdag 4 januari. Misschien liggen de winterse kaarten er dan een stukje beter voor, of is het onverwachts toch kouder geworden dan voorzien. Ik ben benieuwd! 

23:28 Gepost door Gert in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) | Tags: weer, weerbericht, winter, winterverwachting |  Facebook |

26-12-07

Spannende weerkaarten

De verwachtingskaarten die deze avond uit de weermodellen rolden, zijn spannend. Spannend om twee redenen: er zitten er een aantal bij die ons de échte winter insturen, maar ze zitten in de tweede helft van de verwachtingstermijn, zodat de onzekerheid groot is.

De operationele berekening van ECMWF2512 gaat verder op de winterse trend die ze ook gisteren al liet zien. Het zou vrij zacht blijven tot en met zondag, daarna wordt het opnieuw gevoelig kouder. In de berekening van gisteren was dat nog onder invloed van een "inversie-hoog" zowat pal boven ons hoofd, zeg maar een herhaling van het voorbije winterweer. In de nieuwe berekening is het een onvervalst Scandinavisch hogedrukbastion dat de kou op transport zet naar onze contreien. Eigenlijk is dat scenario te mooi om waar te zijn: het kan de volgende uitdraaien alleen maar minder mooi worden. Maar misschien is dat wel doemdenken. De vorige winterperiode heeft ook verbaasd in positieve zin.

De operationele berekening van ECMWF2512 krijgt in elk geval behoorlijk wat bijval van het leden van het EPS: meer dan de helft en op het einde van de termijn bijna 80 procent van de leden gaan in min of meerdere mate mee met het koude draaiboek.

Het Britse UKMO-model kijkt niet zo ver vooruit, maar lijkt de aanloop naar de koudere periode te ondersteunen. Het Amerikaanse GFS-model is iets afwachtender en laat de kou langer aarzelen. In de 18Z-run komt het model ook met wat winterse ontwikkelingen, maar pas op de termijn na +240 en dat is wel heel erg ver vooruit kijken. Ook het Amerikaanse ensemble oogt niet erg overtuigend. Winterliefhebbers kunnen zich optrekken aan de gedachte dat de Amerikanen de voorbije winterperiode ook heel slecht hebben opgepikt, zelfs binnen de betrouwbare termijn.

Het gaat er met andere woorden nu echt om spannen. De winter 2008 ligt nog perfect op koers om uit te groeien tot een grote winter. De kansen zijn er, ze moeten alleen nog worden gegrepen.

Hieronder de ECMWF2512-kaart voor volgende maandag. Een klassiek winterse drukverdeling met een hogedrukbastion boven Scandinavië. Koude lucht wordt op transport gezet naar de Benelux.

 

winterkaart

 

Het Amerikaanse GFS-model gaat totaal niet mee in die ontwikkeling en komt zowat met een tegengestelde situatie. Aan de noordzijde van een hogedrukgebied stroomt zachte zeelucht naar de Benelux:

 

winterkaart2

Afwachten maar welke van deze twee tegengestelde oplossingen het uiteindelijk zal worden.

 

00:13 Gepost door Gert in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) | Tags: weer, winterweer, winter, winterverwachting |  Facebook |