24-01-08

Eind volgend week wat winterse neerslag?

Er zijn een aantal kleine aanwijzingen dat begin februari de winter eindelijk nog eens uit een ander vaatje zou kunnen tappen. De eerstkomende week blijft het in elk geval nog zacht. Tot en met het weekend zitten we in een zeer zachte, zuidwestelijke circulatie. In het weekend schuift de kern van een hogedrukgebied vanuit het zuiden wat dichter naar ons toe. Daardoor blijft het in Vlaanderen vanaf vrijdagmiddag zo goed als droog. Nederland zit wat verder weg van de beschermende invloed van de kern en maakt wel nog kans op wat lichte regen in het weekend. Dinsdag verplaatst de kern van het hogedrukgebied zich naar het oosten en komt bij ons opnieuw een zuidwestelijke stroming op gang, met wisselvallig en nog altijd zacht weer.


Vanaf eind volgende week lijkt vooral het Amerikaanse GFS-model dan voor een wat kouder weertype te opteren, met kans op wat winterse buien of in het beste geval zelfs wat sneeuw. Het Europese ECMWF-model heeft die mogelijkheid ook wel in het ensemble zitten, maar opteert toch in hoofdzaak voor het aanhouden van het zachte en anti-winterse weer.


De kleine kentering die GFS voorziet, is mogelijk omdat het hogedrukgebied van de Azoren een vrij noordelijke positie inneemt en een rug opbouwt richting Groenland, waardoor vanaf donderdag 31 januari een noordwestelijke stroming zou ontstaan boven ons land. De bovenlucht koelt daarbij af. Het ensemblegemiddelde van GFS2400 voor de temperatuur op 850 hPa komt begin februari rond -6°C te liggen, misschien net voldoende voor wat winterse buien in het laagland. Een aantal leden laten de 850 hPa-temperatuur zakken tot rond -10°C. Dat zou in principe zelfs bij een aanlandige wind sneeuw moeten opleveren in een groot deel van Vlaanderen, maar uiteraard spelen nog tal van andere factoren daarbij een rol. Factoren die nu nog niet in te schatten zijn.


EC2400 toont ook de ontwikkeling van de rug van hoge druk boven de Oceaan vanaf half volgende week, maar laat die meteen weer platwalsen door een diepe depressie ten oosten van IJsland. Daarmee herstelt de westcirculatie zich snel, althans volgens de operationele berekening. In het EC2400-eps lijken wel een beperkt aantal leden te zitten die de (koudere) ontwikkeling van de operationele GFS2400-run volgen.


Kort samengevat: er is een kansje dat februari licht winters begint met wat (nat) gevlok, maar zeker is dat nog allerminst. Vorst van betekenis, met de vorming van schaatsijs, is de eerste tien dagen nog zowat uitgesloten.

12:30 Gepost door Gert in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) | Tags: weer, weerbericht, winter, winterverwachting |  Facebook |

22-01-08

Subtropische lucht, extreem zachte maand

Door drukke andere bezigheden, was het alweer een tijdje geleden dat er nog eens een update verscheen. Ook het weer was niet van dien aard om dolenthousiast nieuwe "ijs"-verwachtingen te maken. Januari 2008 is inmiddels goed op weg om de derde zachtste januarimaand ooit te worden, na januari 2007 en januari 1834. In Drongen bedraagt de gemiddelde maximumtemperatuur deze maand gemiddeld +9° en de gemiddelde minimumtemperatuur +5°. Het lopende maandgemiddelde ligt maar liefst 4,5° hoger dan de norm. De gevolgen laten zich raden. Natuurpunt meldt dat de paddentrek inmiddels is begonnen en Frank Deboosere kwam gisteren zowaar met de eerste waarschuwingen voor hooikoortslijders, want de eerste stuifmeelpollen zijn gesignaleerd. Dergelijke berichten in wat dé wintermaand bij uitstek zou moeten zijn, zijn een steek door het hart van schaatsers en andere winterliefhebbers.


Oorzaak van al die zachtheid, is de subtropische lucht die ons de voorbije dagen overspoelde. Die was van oorsprong afkomstig uit Noord-Afrika, maakte een klein ommetje over de Atlantische Oceaan om de kern van een hogedrukgebied heen en kwam vervolgens op bezoek in de Lage Landen. Vandaag waait de wind tijdelijk uit het noordwesten, maar de luchtmassa komt van oorsprong nog altijd uit de subtropen. Ze heeft alleen een wat grotere omweg moeten maken over de Oceaan en de Noordzee en is daardoor iets meer afgekoeld. Deze situatie is maar tijdelijk. Morgen woensdag staat alweer een onvervalste zuidwest-circulatie op de weerkaarten.


In het tweede deel van de week zien we het hogedrukgebied van de Azoren iets meer naar het noorden opschuiven. Daardoor komen we tijdelijk in maritiem polaire lucht terecht. Het wordt iets minder zacht. Zoals hier eerder al uitgelegd, is maritiem polaire lucht immers niet koud, want afkomstig van de oceaan uit een gebied ten zuiden van de poolcirkel en ten noorden van de 40ste breedtegraad. Continentaal polaire lucht is in de winter wél koud, want die komt vanover het continent ten zuiden van de poolcirkel en ten noorden van de 40ste breedtegraad en daar is het uiteraard "Siberisch koud" in de winter. Maar die luchtmassa hoeven we de eerste tien dagen niet bij ons te verwachten.


In het weekend komt het hogedrukgebied immers vlak bij ons in de buurt te liggen, met de kern waarschijnlijk net ten zuiden van ons land. Het wordt dan rustiger, maar het blijft wel zacht. Op de lange termijn (+168 en verder) laten zowel het Amerikaanse GFS- als het Europese ECMWF-model de luchtdruk in de buurt van Groenland en IJsland stijgen. Dat zou de kansen vergroten op de uitbraak van koude polaire of arctische lucht richting West-Europa. Of dat uiteindelijk ook staat te gebeuren, dat is nog hoogst onduidelijk. In elk geval is één van de zachtste januarimaanden ooit dan al achter de rug.

10:14 Gepost door Gert in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) | Tags: weer, weerbericht, winter, winterverwachting |  Facebook |

16-01-08

Koude oplossingen weer verdwenen

De keuze is blijkbaar gemaakt. De koude oplossingen binnen de tiendaagse verwachtingsperiode zijn weer verdwenen als sneeuw voor de zon. De rug van hoge druk die eventueel kon zorgen voor kouder weer, komt totaal niet uit de verf. De hele periode ligt er een hogedrukgebied met de kern ten zuiden van ons land. Daardoor wordt de hele tijd een zuidwestelijke stroming in stand gehouden, die uiteraard gepaard gaat met (veel) te hoge temperaturen voor de tijd van het jaar.

Het Britse UKMO-model voorziet voor na het weekend een noordelijke stroming, maar staat met die oplossing helemaal alleen. In het EC1612-ensemble is er nog welgeteld 1 lid (van de 52) dat gaat voor winterweer. De kans dat er in januari nog winterweer van betekenis komt, wordt stilaan erg klein.

22:55 Gepost door Gert in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) | Tags: weer, weerbericht, winter, winterweer |  Facebook |

14-01-08

Meer koude oplossingen

In het ensemble van ECMWF1412 sluipen op het einde van de tiendaagse termijn stilaan wat meer koudere oplossingen. Die trend zet zich verder in de vijftiendaagse pluimverwachting, waar op het einde een kleine helft van de 52 leden kiest voor een (licht) winterse oplossing en de andere helft voor een voortzetting van het zachte weer:

 

vijftiendaagse1412


 

Ook bij het Amerikaanse GFS-model opteert een kleine helft van de 22 leden voor een kouder weertype vanaf halfweg volgende week. Beide modellen houden het bij dat kouder weer wel zo goed als droog. De kansen op sneeuw lijken erg klein. Als de koudere periode er komt, zou het dus opnieuw gaan om droge vorst.

Al een dag of vijf is te zien dat de onzekerheid in de verwachting toeneemt vanaf 18 januari. Ook in de pluim hierboven is dat nog altijd het moment waarop de spreiding begint. Het is misschien eens interessant om op de weerkaart te kijken wat daar de oorzaak van is. Het gaat om een depressie die van west naar oost trekt op de Atlantische Oceaan. De precieze koers zal bepalen wat daarna het gedrag zal zijn van de druksystemen op de Atlantische Oceaan. In het zog van de depressie begint de luchtdruk te stijgen en is er kans op het ontstaan van een blokkade. De precieze ligging van die blokkade zal bepalen of we al dan niet winters weer mogen verwachten.

 

depressie


 

23:54 Gepost door Gert in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) | Tags: weer, weerbericht, winter, winterverwachting |  Facebook |

Superzacht weekend (of toch niet?)

Al een week lang is 18 januari een moment waarmee de weermodellen moeite hebben. Dat is te zien in de spreiding in de ensembles die vanaf dan optreedt. Dat maakt bijvoorbeeld de verwachting voor het komende weekend onzeker. Het lijkt er op dat we zeer hoge temperaturen voor de tijd van het jaar kunnen krijgen. Als de operationele berekening van ECMWF1312 gelijk krijgt, zit een +13° er komend weekend best in. In het ensemble is die berekening wel een uitschieter. Het gemiddelde komt uit op een graad of 7, wat uiteraard ook nog altijd hoog is voor de tijd van het jaar.

Na komend weekend toont het EPS-gemiddelde van de temperatuur een dalende trend, maar het aantal leden dat voor winters weer kiest, is met zo'n 10 procent wel erg laag. Het lijkt er eerder op dat de temperatuur wat daalt, maar dat het toch nog altijd te zacht blijft voor de tijd van het jaar. Eén slag houden we best om de arm: de ontwikkelingen rond 18 januari zijn nog vrij onzeker. Al wat daarna komt is dat dus ook.

Eenzelfde onzekerheid zien we al enkele dagen bij het Amerikaanse GFS. Ook hier begint de onduidelijkheid vanaf 18 januari. In het GFS1312-ensemble zaten er een viertal leden die de temperatuur op 850 hPa daarna geleidelijk lieten zakken tussen -10° en -15°. De luchtdrukkaarten van een aantal ensembleleden toonden een mooie winterse setting. De spreiding was wel erg groot. Andere leden kwamen op dezelfde termijn met erg zachte oplossingen voor de proppen. Eén ding is wel duidelijk: ook bij GFS is de kans op winterweer op de lange termijn kleiner dan de kans op een voortzetting van het zachte weer.

Op de korte termijn is er al helemaal geen sprake van winter. Vandaag blijft het grotendeels droog, met maxima in Vlaanderen tot +8°. Morgen krijgen we regen en speelt ook de wind een hoofdrol. Woensdag, donderdag en vrijdag blijft het zacht en wisselvallig, met temperaturen die nog wat oplopen. In het weekend mogelijk dan extreem zacht weer voor de tijd van het jaar, maar helemaal zeker is dat dus nog niet.

 

 

 

09:46 Gepost door Gert in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) | Tags: weerbericht, weer, winter, winterverwachting |  Facebook |

11-01-08

Beweging op de kaarten

Er komt wat beweging in de kaarten. Vanaf de tweede helft van volgende week verschijnen er wat andere oplossingen op de verwachtingskaarten dan een strakke westcirculatie. Dat vertaalt zich in een toenemende spreiding in de ensembles vanaf donderdag. Op de heel lange termijn laten een tweetal (van de twintig) leden van GFS1112 de temperatuur op 850 hPa (ongeveer 1500 meter hoogte) boven ons land dalen tot -15°C. Voor zover ik mij kan herinneren is dat de eerste keer deze winter. Voorlopig alleen iets om in het achterhoofd te houden, maar meteen ook een bewijs dat het onzinnig is om nu al de winter definitief af te schrijven.

Ook opvallend is het ensemblegemiddelde van deze GFS-run op het einde van de verwachtingsperiode. Aangezien dat de neiging heeft om naar de klimatologische normaal toe te groeien, verwacht je daarop een westelijke stroming te zien. Het gemiddelde voor de allerlaatste dag toont echter een geblokkeerd patroon met bij ons een continentale stroming (zie kaart hieronder). Opnieuw verre van een garantie dat er kouder weer op komst is, maar wel opvallend genoeg om hier eens te vermelden.

 

gemiddelde1112


 

 Tot en met woensdag is de verwachting nog eensgezind. Dit weekend wordt het tijdelijk wat droger en minder zacht dan de voorbij dagen, met maxima tot +7° en minima iets boven nul. Maandag wordt het weer wat zachter en van dinsdag neemt de kans op regen van betekenis weer toe. Vanaf donderdag is de verwachting onzeker. De kans op winters weer is voorlopig nog erg klein, maar misschien wordt er wel stilaan gewerkt aan een wat koudere periode tegen het einde van de maand. Dat zal de volgende dagen duidelijk moeten worden.

Bron kaart: www.meteociel.fr 

 

23:00 Gepost door Gert in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) | Tags: weer, weerbericht, winter, winterverwachting |  Facebook |

10-01-08

Eensgezinde pluim

 

omslagpunt

 

De EPS-pluim is vanavond weer eensgezind anti-winters. Is er een kans dat ze onverwachts toch omslaat en plots veel meer kans op winterweer laat zien? Ja, die kans is misschien niet zo groot, maar ze is altijd aanwezig. Ik leg met een vereenvoudigd voorbeeld uit hoe dat kan.

Veronderstel het volgende. Ik heb vijf stoffen zakjes met daarin telkens 20 knikkers. In vier zakjes zitten telkens 1 witte en 19 zwarte knikkers. In één zakje zitten 10 zwarte en 10 witte knikkers. Er zijn dus in totaal 86 zwarte en 14 witte knikkers. Om 14 uur 's middags besluit ik dat ik om 15 uur een willekeurig zakje zal nemen. Om 16 uur zal ik uit dat bewuste zakje dan 1 knikker nemen. Hoe ziet de "pluimverwachting" er op de verschillende tijdstippen uit voor het feit dat ik uiteindelijk een witte of een zwarte knikker zal loten?

Om 14 uur heb ik nog 86 procent kans dat ik om 16 uur een zwarte knikker zal nemen en 14 procent kans dat ik een witte knikker zal nemen. De "pluim" ziet er op dat moment erg "anti-wit" uit, de zwarte lijntjes zijn ruim in de meerderheid. Om 14.59 uur ziet de pluim er nog altijd hetzelfde uit, want de uitgangssituatie is onveranderd: er is nog geen beslissing gevallen in de keuze van het zakje.

Als ik om 15 uur een zakje knikkers neem, dan verandert de uitgangssituatie wel. De kans is groot (80 procent) dat ik een zakje neem met 1 witte en 19 zwarte knikkers. In dat geval verandert de "pluim" om 15 uur niet drastisch. Ze is nog altijd anti-wit. De zwarte lijntjes zijn alleen nog iets talrijker ten opzichte van de witte. Al bij al een weinig opvallende evolutie.
Maar als ik om 15 uur er het zakje met de 10 witte en 10 zwarte knikkers uitkies, zal de "pluim" er plots een stuk witter uitzien, met eensklaps evenveel witte als zwarte lijntjes. Die nieuwe pluim is daarbij even correct als de anti-witte pluim van 2 minuten eerder. Ze geven allebei de objectieve kans weer op een witte knikker vanuit een welbepaalde, maar inmiddels geëvouleerde situatie.

Vervang in het bovenstaande voorbeeld de witte knikkers door winterse oplossingen en de zwarte knikkers door zachte oplossingen in het EPS. Uiteraard ligt het in de weerkunde veel complexer dan in dit vereenvoudigde voorbeeld, maar het principe blijft hetzelfde.

Er kan een mogelijk "omslagpunt" ontstaan in de verwachtingskaarten. Dan kan de pluim plots omslaan omdat er voor een bepaald "zakje knikkers" (luchtdrukverdeling) zal worden gekozen. Dan maar hopen voor de winterliefhebber dat het het juiste zakje is. 

22:48 Gepost door Gert in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) | Tags: weer, weerbericht, winter, winterverwachting |  Facebook |