28-01-09

Winter, deel 2

Het lijkt nu wel vast te staan dat er een volgende winterse periode in de maak is. Of dat ook zal leiden tot nieuw schaatsijs, daar durf ik voorlopig nog geen uitspraak over te doen.

Vandaag zien we een hogedrukgebied zich ontwikkelen boven het noorden van Duitsland en Polen. Dat zorgt bij ons voor een zuidoostelijke stroming, waarmee geleidelijk drogere lucht wordt aangevoerd. De hardnekkige mist van de voorbije dagen zou daardoor tot het verleden moeten behoren. Die mist zorgde er trouwens wel voor dat hier gisteren zo maar een hellmanndag uit de lucht kwam vallen (koudegetal 1,1).

Door de drogere lucht wordt de "dagelijkse gang" groter: kouder 's nachts, maar zachter overdag. Tot en met zaterdag haalt het kwik 's nachts in de omgeving van Gent -3° à -5°C. De maxima komen uit rond +3° à +4°C. Waarschijnlijk is de vorst niet voldoende om al een ijsvloer van betekenis te doen ontstaan.

Op zondag trekt op grotere hoogte een bel met ijskoude lucht over ons land. Op 850 hPa daalt de temperatuur dan tot -12°C. Daardoor dalen de maxima vanaf zondag tot rond het vriespunt. Minpunt voor de ijsvorming is dat ook de noordoostenwind stevig aantrekt en dat er meer bewolking is, waardoor de nachtelijke afkoeling binnen de perken blijft. In het Gentse zouden begin volgende week de minima rond -4°C blijven schommelen. Er kan vanaf zondag wat lichte sneeuw vallen, maar grote hoeveelheden worden voorlopig niet verwacht. Over de duur van de winterse periode valt nog weinig te zeggen. Er komen in elk geval nog wat hellmannpunten bij, zodat we stilaan mogen gaan spreken over de "koude winter van 2008-2009", zeker naar de normen van de jongste tien jaar.

14:37 Gepost door Gert in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) |  Facebook |

25-01-09

Kansen op winterweer nemen toe

Op één punt verschilt deze winter van pakweg zijn vorige vijf voorgangers: waar de voorbije jaren de winterse oplossingen steevast weer verdwenen als het moment van waarheid dichterbij kwam, krijgen nu de schuchtere koude weerkaarten op lange termijn meer en meer bijval naarmate ze dichterbij komen.We zien het ook nu weer gebeuren. Een paar dagen geleden zagen we op het einde van de verwachtingstermijn weerkaarten opduiken die zelf nog niet winters waren, maar wel ruimte lieten voor verdere winterse ontwikkelingen. Nu duiken de eerste langetermijn-kaarten op die op de langere termijn zelf al winters zijn. Vanavond kwamen zowel de operationele berekening van ECMWF, UKMO als GME (DWD) met vrij mooie tot erg mooie winterkaarten vanaf volgend weekend. Alleen het Amerikaanse GFS was vanavond wat minder voortvarend, maar dat model liet de vorige dagen dan weer enkele mooie winterse oplossingen zien.

"Vanaf volgend weekend": dat is meteen ook het addertje onder het gras. Dat is nog een week verder en in die periode kan er nog veel fout lopen. De modellen laten in elk geval opnieuw een blokkade ontstaan. In de ochtendrun berekende ECMWF die high-over-low blokkade nog iets te ver naar het oosten om het bij ons te laten winteren. In de 12Z-run komt die blokkade precies goed te liggen, met het "high" over Scandinavië en het "low" over onze omgeving, zodat koude continentale lucht naar ons kan toestromen.
Het berekenen van het ontstaan van blokkades én de precieze ligging ervan, blijft voor de weermodellen een moeilijke materie. We mogen dus verwachten dat de kaarten nog een paar keer over en weer zullen schuiven vooraleer duidelijk wordt of de winter écht opnieuw een kans maakt.

Intussen wordt het de komende dagen ook niet echt zacht. Ook morgen al zien we hogedruk boven Scandinavië en een depressie ten zuiden van ons, zodat lucht van het zuidoosten naar onze omgeving wordt gevoerd. Daardoor kunnen we de hele komende werkweek 's nachts lichte vorst verwachten, terwijl de maxima oplopen tot +4 à +5°C. Ons land wordt tijdelijk een "frontenkerkhof": een gebied waar verzwakte neerslagzones tot stilstand komen en geleidelijk oplossen. Zo'n situatie met een frontenkerkhof is in het verleden nog al een opmaat geweest naar een mooie winterse periode.Of dat nu ook weer het geval is, zal de volgende dagen moeten blijken.

Hieronder drie kaarten uit de 2512Z-run van drie verschillende weermodellen die, als ze uitkomen, de poort kunnen openzetten voor een hernieuwde winterperiode. Van boven naar onder: GME (DWD), UKMO en ECMWF.

 

gme2512

UKMO2512

ec2512

Bron kaarten: www.wetterzentrale.de

 

21:15 Gepost door Gert in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) |  Facebook |

22-01-09

Eerste tekenen van een hernieuwde winter?

De eerste dagen verandert er weinig op de weerkaarten en is er van winterweer weinig of niets te merken, een sporadisch nachtvorstje of sneeuwvlokje in de Ardennen niet te na gesproken. Maar stilaan verschijnen er enkele signalen dat een hernieuwde winterprik in februari niet uit te sluiten is. We blijven voorzichtig: het is nog lang niet zeker, maar een aantal noodzakelijke bouwstenen worden stilaan in stelling gebracht. De onderstaande ontwikkelingen zijn gebaseerd op de operationele run van EC2200.

Atlantische depressies bepalen nu al meer dan een week ons weerbeeld en hebben de winter ver teruggedrongen, tot diep in het Euraziatische continent. Vandaag ligt een diepe depressie met haar kern van 934 hPa tussen Schotland en Noorwegen. Er ontwikkelen zich twee kleine, maar venijnige randdepressies. Eentje trekt met haar kern net ten zuiden van Vlaanderen verder naar Duitsland en Denemarken. Het ziet er naar uit dat we aan het ergste windveld ontsnappen. Een tweede diept zich snel uit boven de Golf van Biskaje en zorgt op zaterdag voor stormweer boven het zuiden van Frankrijk. Daar zou het wel eens bijzonder fel te keer kunnen gaan, met rukwinden tot 130 km/u in het binnenland.

Terwijl "onze" randdepressie opvult en tegen zondag van de weerkaarten verdwijnt, vestigt de "Franse" depressie zich uiteindelijk voor langere tijd in de buurt van de Middellandse Zee. Maandag komt een nieuwe kern van de Atlantische depressie boven het Kanaal en later vlak in onze buurt te liggen. Boven Scandinavïë stijgt de luchtdruk stilaan. Dinsdag staat er boven Nederland een zwakke oostelijke stroming. Omdat er oost van ons geen kou voorhanden is, wordt het daar nog niet echt koud. Vlaanderen ligt dinsdag in een zadelgebied.

Woensdag zouden we tijdelijk weer in een zwakke westelijke stroming terecht komen, maar boven het noorden van Scandinavië blijft het hogedrukgebied zich versterken. Aan de oostzijde daarvan stroomt geleidelijk ijskoude lucht in de richting van West-Rusland. In Moskou zou tegen het einde van volgende week de temperatuur vlotjes kunnen dalen tot -20°C en lager. In elk geval toch volgens de operationele berekening van EC2200. Het ensemblegemiddelde ligt met -8°C een stuk hoger, wat er op duidt dat de betrouwbaarheid van de kaarten (met de bijhorende opbouw van het reservoir met koude lucht) op die termijn nog aan de lage kant is.

Als die koude lucht boven Oost-Europa er toch zou komen, moet die ons ook nog zien te bereiken. Dat lijkt niet onmogelijk te zijn, al moeten we dat niet voor begin februari verwachten. In het eps zien we op de lange termijn stilaan wat koude oplossingen binnensluipen, waaronder de controle-run als meest extreme, met op het einde van de vijftiendaagse verwachtingsperiode maxima rond -4°C en minima rond -7°C en lager. Voorlopig krijgt deze koude oplossing weinig of geen steun, maar dat schreven we ook op de vooravond van de winterperiode die eind december begon en uiteindelijk kregen de weinige koude oplossingen meer en meer bijval. Het is in elk geval hoopvol voor de schaatsliefhebbers dat er stilaan weer wat koudere oplossingen op de weerkaarten verschijnen. De winter is nog niet voorbij, voor wie daar op 22 januari al aan zou durven te twijfelen.

16:37 Gepost door Gert in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) |  Facebook |

19-01-09

Atlantische depressies regeren

De eerste week hoeven we nog altijd niet te rekenen op de terugkeer van de winter. Ik beperk mij hier even tot de tekst die ik vanavond voor mijn werk heb gemaakt. Die schetst een duidelijk beeld van de situatie:

Boven de Atlantische Oceaan zorgt een licht meanderende, maar erg sterke straalstroom ervoor dat er aan de grond telkens nieuwe depressiekernen ontstaan, die vervolgens naar het oosten trekken. Morgen en woensdag profiteren we even van de luwte tussen twee storingen in, maar donderdag trekt opnieuw een frontaal systeem over onze kust. Dit systeem hoort bij een depressiekern die boven de Noordzee postvat en vooral op donderdag en vrijdag voor veel wind kan zorgen.

Vanavond en vannacht trekken nog een aantal buien over de kuststreek. Deze buien kunnen een licht winters karakter krijgen en vergezeld gaan van een donderklap. In het tweede deel van de nacht komen er meer opklaringen en neemt de buienactiviteit wat af. Het kwik zakt tot 2°C. Goed zicht, matig tijdens de buien. De wind waait krachtig tot hard (6 à 7) uit ZW en neemt af tot vrij krachtig à krachtig (5 à 6).

Morgen wisselen zon en wolken elkaar af. De hele dag blijft de kans op een bui bestaan, mogelijk met wat stofhagel. 's Avonds vormt er zich nevel. Het kwik levert wat in en blijft steken bij 5°C. Meestal goed zicht, matig zicht tijdens de buien en later op de avond. Vrij krachtige tot krachtige wind (5 à 6) uit ZZW, afnemend tot matig à vrij krachtig (4 à 5).

Woensdag start met nevel en mist, die kan aanvriezen. In de loop van de ochtend wint de zon het pleit, maar in de namiddag neemt de bewolking alweer toe vanuit het zuidwesten. Het blijft zo goed als droog. De maxima halen 4 à 5°C. Eerst matig en plaatselijk slecht zicht, later matig zicht. De wind waait matig (4) uit Z.

Donderdag is het zwaarbewolkt tot betrokken met perioden van aanhoudende regen. Het kwik stijgt tot 8°C. Matig en tijdens de neerslag plaatselijk slecht zicht. Harde wind (7) uit Z, tijdelijk toenemend tot hard à stormachtig (7 à 8).

Vrijdag is het eerst zwaarbewolkt met nog wat regen, later komen er opklaringen en wordt het droger. Maxima rond 8°C. Eerst matig, later goed zicht. Harde wind (7) uit W.

Zaterdag wordt het vrij zonnig, met kans op een bui. Maxima rond 6°C. Krachtige wind (6) uit WNW. Goed zicht, behalve tijdens de buien.

(www.kustweerbericht.be)

Op de langere termijn (na het weekend) tekent ECMWF1912 een situatie die niet geheel kansloos is wat betreft een eventueel winters vervolg, maar zeker ook nog geen garantie. We zullen de volgende dagen zien of dit kansje overeind blijft of door de westcirculatie ongenadig van de weerkaarten wordt geveegd.

21:27 Gepost door Gert in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) |  Facebook |

15-01-09

Stormachtige weerkaarten

De winter is vakkundig van de weerkaarten geveegd en lijkt niet meteen aanstalten te maken om terug te keren. Wat wel tot de mogelijkheden behoort, is stormachtig weer.

Met de luchtdrukverdeling die vandaag op de weerkaart staat, zouden we een week geleden nog diep winters weer hebben gekregen. We zien een hogedrukgebied boven Scandinavië met een uitloper naar Duitsland en een lagedrukgebied boven Corsica. Daardoor staat er bij ons een zuidoostelijke stroming. Pakweg vijf dagen geleden had dit gegarandeerd strenge vorst tijdens de nacht en een ijsdag opgeleverd, omdat er toen veel kou ten oosten en ten zuiden van ons zat. De voorbije dagen is de winterse kou ook in die regio's volledig weggeborsteld. Daardoor levert een zuidoostenwind nu niet veel meer op dan wat lichte vorst tijdens de nacht en maxima rond +4°C. Meteen het bewijs dat een weerkaart op zich niets zegt als je niet weet wat de voorgeschiedenis is.

Zoals de weermodellen het al dagenlang perfect in de smiezen hadden, pakt het Scandinavische hogedrukgebied de volgende dagen snel zijn biezen en nestelt het zich verder naar het oosten. Daardoor krijgt een complex gebied van lage luchtdruk boven de Atlantische Oceaan meer en meer vat op ons weerbeeld. De moederdepressie in de buurt van IJsland ontwikkelt steeds nieuwe kernen en randdepressies. Een eerste diept zich zaterdag uit ten noorden van Ierland en ontwikkelt zich tot de nieuwe hoofddepressie. Ze zorgt bij ons vooral op zondagochtend voor veel wind uit het zuidwesten. Het complexe lagedrukgebied is gevuld met van oorsprong zeer koude lucht uit Canada, zodat de maxima wat lager uitvallen dan je bij een dergelijke strakke westelijke stroming zou verwachten. Met een graad of 6 overdag hebben we het komend weekend wel gehad.

Ook begin volgende week zou het wel eens bijzonder winderig kunnen worden. Zowel GFS1506 als GME1500 tekenen voor dinsdag een venijnige randdepressie boven het Kanaal, waardoor aan onze kust 10 beaufort (zware storm) zou komen te staan. ECMWF1500 toonde deze ontwikkeling (nog?) niet, maar het is zeker een situatie die op de voet gevolgd moet worden.

Valt er op winters gebied nog wat te verwachten? Omdat het lagedrukcomplex met behoorlijk koude lucht is gevuld, kan er vooral na het weekend misschien eventjes wat natte sneeuw vallen in Vlaanderen. In de Ardennen is de kans op sneeuw reëel. De straalstroom blijft volgende week vrij zuidelijk lopen, wat de hoop op de evolutie naar hernieuwd winterweer een beetje levendig houdt, maar binnen de betrouwbare verwachtingstermijn zijn er nog geen winterse aspiraties op de weerkaarten zichtbaar. Ook de ensembles laten weinig tot geen ruimte voor een echt koud weertype de komende tien dagen. Winderig en wisselvallig, met normale tot iets boven normale temperaturen en nu en dan een kleine kans op wat winterse neerslag. Zo laat het weer voor de komende tiendaagse zich het best samenvatten.

19:15 Gepost door Gert in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) |  Facebook |

12-01-09

Winter komt voorlopig niet terug

De verschillende weermodellen zit vandaag allemaal op dezelfde lijn: de winter komt voorlopig niet terug. Donderdag, vrijdag en misschien ook zaterdag wordt het opnieuw een fractie kouder, onder invloed van een hogedrukgebied dat zich tijdelijk ophoudt boven Scandinavië. Overdag is het dan rond +4° C, 's nachts kan het licht vriezen. Het hogedrukgebied trekt zich vanaf zondag verder terug naar het oosten, zodat zachte zeelucht ons opnieuw kan bereiken en de dooi na het weekend stevig doorzet, met regen en wind. In het EPS van EC1212 zijn er eigenlijk geen winterse oplossingen terug te vinden de komende tien dagen. Het wordt dus wachten op de laatste decade van januari of tot februari voor een eventuele nieuwe winterse periode.

 

pluim1201

21:46 Gepost door Gert in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) |  Facebook |

11-01-09

Prachtig schaatsweekend achter de rug

We hebben een prachtig schaatsweekend achter de rug, zonder twijfel het mooiste van de voorbije twaalf jaar. Een uitbundige zon boven een schitterend decor vol witberijpte bomen en op veel plaatsen nog een sneeuwdek. Strenge vorst zaterdagochtend, gevolgd door een ijsdag. Matige vorst zondagochtend, met in de namiddag licht positieve luchttempertaruren, maar een ijsvloer die in perfecte staat bleef. In laatste instantie werden nog een aantal ijsvloeren vrijgegeven, zoals de de immens populaire Damse Vaart. Dat dit pas zondag gebeurde en niet zaterdag, is onbegrijpelijk. De bescheiden vorst in de nacht van zaterdag op zondag kan onmogelijk het verschil hebben gemaakt. Daarbij is ijs betrouwbaarder bij negatieve temperaturen overdag (zoals zaterdag) dan bij positieve (zoals zondag).

Ook elders kon volop worden geschaatst.  Zo meldt een lezeres dat de grote vijver van Provinciaal Domein De Schorre in Boom het voorbije weekend werd vrijgegeven. Met kraamjes en muziek langs het ijs, was het er een gezellige bedoening. Schaatsend Vlaanderen op zijn best, zeg maar.


Op de Kraenepoel in Aalter vond zondagvoormiddag het Vlaamse Kampioenschap Marathonschaatsen op natuurijs plaats. De overwinning was voor de sympathieke Eeklonaar Sven Mallezie, sinds kort ook trainer van schaatsclub LBSG uit Gent. Hij kwam over de finish na een lange solo-actie. Allain Vercamst uit Waregem won de sprint om de tweede plaats. Zelf liet ik mij overhalen om te starten in de B-wedstrijd, ondanks het feit dat ik sinds 2002 geen wedstrijd meer heb gereden en amper nog heb gesport. Na drie ronden in de kopgroep (onder het motto "Ik ben toch in beeld geweest", meer bepaald in het VTM-nieuws) gaven rug en benen er de brui aan en heb ik mij beperkt tot uitrijden. Maar geamuseerd heb ik mij zeker. In de namiddag ging het naar de kreken in Moerbeke-Waas (Kruisstraat), waar het ijs er prachtig bij lag.

De volgende dagen treedt de dooi in. Of dit het definitieve einde van deze schaatsperiode betekent, is nog niet zeker. De onzekerheid over nieuwe (maar in elk geval minder strenge) vorst tegen het einde van de week blijft in de kaarten zitten. Het EPS-ensemblegemiddelde van de temperatuur op 2 meter hoogte blijft de volgende tien dagen schommelen rond +2°C. Dat kunnen we catalogeren onder lichte dooi. Hou er in elk geval rekening mee dat een dikke ijsvloer bij dooiweer een stuk minder draagkracht heeft dan bij negatieve temperaturen, onder meer omdat aan de scheuren het ijs dan niet meer aan elkaar haakt, waardoor er losse ijsschollen kunnen ontstaan.

22:28 Gepost door Gert in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) |  Facebook |