01-02-06

Onverwachte ijsdag

Vrij onverwacht bleef de temperatuur hier vandaag steken op -2°. Dat kwam door de mist, die hier de hele dag bleef hangen. Een paar dagen geleden schreef ik hier nog dat de temperatuur op woensdag zou oplopen tot rond +7°. Ik zat er dus 9 graden naast. Maar ik zat in goed gezelschap. Om 10 uur deze voormiddag kondigde het weerbericht op de VRT-radio nog vrolijk maxima voor Vlaanderen aan rond +8°. Ofwel: tien graden ernaast op een termijn van een paar uur.

Het toont aan hoe moeilijk de zogenaamde "grenslaagmeteorologie" is. De situatie lijkt eenvoudig: een standvastig hogedrukgebied boven onze omgeving. Maar door de temperatuursinversie kan het kleinste detail gigantische verschillen opleveren.

Het mesoschale MM5-model had de ijsdag van vandaag voor Vlaanderen en Nederland gisteren al perfect voorspeld. Zo'n mesoschaal model maakt gedetailleerdere berekeningen voor een kleiner gebied en voor een kortere termijn dan de globale weermodellen, zoals ECMWF en GFS. Daardoor zijn hun verwachtingen op die kortere termijn nauwkeuriger en betrouwbaarder. Het KMI gebruikt hiervoor het Aladin-weermodel, maar maakt de uitvoer van dit model jammer genoeg niet openbaar. Het KNMI maakt gebruik van het HIRLAM-model. Enkele kaartjes én een bespreking ("guidance") van dit model door de meteoroloog van dienst, zijn elke dag terug te vinden op de website www.knmi.nl. Misschien moet het KMI er maar eens aan denken om dit ook te doen.

Na de onverwachte ijsdag van vandaag, zou je denken dat de ijsvloer stevig is aangegroeid. Dat is niet het geval. Door de vochtige lucht wordt de stollingswarmte niet of nauwelijks weggevoerd. Als er nieuw ijs wordt gevormd, komt er warmte vrij. Bij helder weer en een beetje wind, wordt die warmte snel afgevoerd. Is het mistig en windstil, zoals vandaag, dan blijft die warmte hangen. Vlak bij de plaats waar er ijs wordt gevormd, ligt de temperatuur dan hoger dan de luchttemperatuur  Dat is ook de reden waarom de rijp vandaag grotendeels verdween, terwijl de luchttemperatuur toch twee graden onder nul lag. Aan de grond, waar de rijp wordt gevormd, vroor het amper een paar tienden. Ook de temperatuur van de ijsvloer lag vandaag dus hoger dan die van de lucht.

Afsmelten doet het ijs natuurlijk ook niet onder deze omstandigheden. Deze ochtend heb ik zelf nog een uurtje geschaatst op de Kraenepoel, voor ik naar het werk vertrok. Ook morgen zal er op beperkte schaal kunnen worden geschaatst.

Dit rustige en vrij koude hogedrukweer houden we nog een paar dagen. 's Nachts vriest het licht. Blijft de mist overdag hangen, dan zijn er nieuwe ijsdagen mogelijk. Komt de zon erdoor, dan kan het kwik klimmen tot een graad of 5.

Vanaf zondag lijken we over te schakelen op een ander weertype. De hogedruk trekt zich terug boven de Atlantische Oceaan en de weg komt vrij voor neerslagzones, met regen of natte sneeuw. Waarschijnlijk komt er dan een (voorlopig?) einde aan deze beperkte schaatsperiode.

21:08 Gepost door Gert | Permalink | Commentaren (0) |  Facebook |

De commentaren zijn gesloten.